EKOLOJİ

“Ekoloji” ve “ekolojik tasarım” terimleri; ekosistemimizin küresel ısınma, kültürel ve doğal kaynakların azalması, yenilenme kapasitesinin düşmesi gibi sinyaller vermesi ile yaşamımıza girmiş ve günümüz insanında şu farkındalığı yaratmıştır: doğal kaynaklar sonsuz değildir ve dünyamızın yenilenme kapasitesinin bir sınırı vardır.

Bu farkındalık bizleri; enerji kaynaklarımız, üretim ve tüketim faaliyetlerimiz, yaşam biçimimiz, kullandığımız yöntem ve araçlar gibi pek çok konuda düşünmeye, araştırmaya, değişime, kaynaklarımızı verimli kullanmaya, temiz yenilenebilir enerjiye, dönüştürülebilir malzemeye yöneltmektedir.

Kaynak tüketimi ve enerji kullanımının büyük bir bölümünün “yapı” kaynaklı olduğu düşünüldüğünde, binalarımızı ve yapılı çevremizi ekosisteme uyumlu hale getirmemizin ne kadar önemli olduğu anlaşılmaktadır. Bunun için de önemle üzerinde durulması gereken birçok kriter, tanım ve kavram vardır.

 

 

 

YAŞAM DÖNGÜSÜ

Çevre duyarlı ve sürüdürülebilir bir tasarım, orataya koyduğu yapının 1üretiminde kullanılan ham maddelerin elde edilmesinden başlayarak, ilgili tüm üretim, sevkiyat, tüketici tarafından kullanım ve kullanım sonrası atık olarak bertarafı da kapsayan yaşam döngüsünü kapsamalıdır.

 

ENERJİ VERİMLİLİĞİ

Yapının doğal ışık ve havalandırmadan en iyi şekilde faydalanması sağlanmalı, yaz ve kış güneş açıları iklim verileri incelenerek yapının gerekli konfor için ihtiyacı olacak enerji seviyesi minimumda tutulmalıdır. Yapı ve çevre ölçeğinde yenilenebilir temiz enerji kaynakları araştırılmalı, enerji gereksinimi “photovoltaic paneller”, “rüzgar türbini” gibi sistemler kullanarak güneş, rüzgar, toprak, su, jeotermal gibi kaynaklardan karşılanmalıdır.

PASİF YÖNTEMLER

Yapı enerji ihtiyacı doğal hava ve aydınlatma sayesinde düşürüleceği gibi, yapı malzemelerinin doğru seçimi ve doğru izolasyon ile de enerji gereksinimi olmadan konfor ihtiyacı karşılanabilir. Örneğin 2geleneksel yapı uygulamalarında da yapı malzemeleri güneşin ısısını dengelemek için kullanılmıştır. Ilıman bölgelerde hafif kütle oluşturmaya yönelik bir yaklaşımla, ahşap döşeme ve duvarlar kullanılmıştır. Kışın soğuğa karşı yalıtıma ihtiyaç duyan bölgelerde ise kütlece yoğun kerpiç veya kâgir duvarlar kullanılmıştır. Bu duvarlar aynı zamanda yazın gündüzleri güneş ısısını depolayarak, gece depoladığı ısıyı serin havayla birlikte radyasyon yoluyla geri vermektedir. Günümüz pasif iklimlendirme yöntemleri, gelişmiş yapı malzemeleri ve yeni bilgilerle birlikte bu eski ve etkili yöntemlerden de yararlanmıştır.

 

1 Sürdürülebilir Üretim ve Tüketim Yayınları – I  Yaşam Döngüsü Analizi
2 http://www.ekoyapidergisi.org/263-pasif-iklimlendirme-ile-yapilara-ekolojik-ozellikler.html